جلوه‌هایی از‌ سیره تاریخ‌ساز ام‌المؤمنین، حضرت خدیجه کبری(س) | استقامتی از جنس ایمان

به گزارش شهرآرانیوز؛ در مرور اتفاقات شگرف تاریخ که نقطه عطف تحولات بنیادین شده‌اند، همیشه اولین‌ها بیشترین تأثیر را داشته‌اند؛ مثل حضرت خدیجه (س)، اولین بانویی که به پیامبر (ص) و رسالتش ایمان آورد و در این ایمان و باور، صرفا به دل و زبان بسنده نکرد، بلکه با جان و مال و آبرو و اعتبار خویش به میدان آمد و مرز‌های ایثار را با همت زنانه خود جابه‌جا کرد.

دهمین روز از ماه مبارک رمضان، سالروز رحلت این حامی بزرگ نبی‌خاتم (ص) است. به این مناسبت با حجت‌الاسلام‌والمسلمین حسین جوشقانیان، مدیر مؤسسه ملی روایت سیره شهدا و عضو جامعه نخبگان برتر تبلیغ و کارشناس مذهبی، گفت‌و‌گو کرده‌ایم.

کسی که مرز‌های ایثار را جابه‌جا کرد

حضرت خدیجه (س) در عصر جاهلیت قبل از اسلام، در فضای اجتماعی‌اقتصادی حضور می‌یافت و به کشور‌های یمن، حبشه، حجاز، مصر و شام تردد داشت و تجارت می‌کرد، درحالی‌که در اوج قله عفت قرار داشت.

درواقع قبل از بعثت نبی اکرم (ص)، آن بانو جایگاه و شأن ویژه داشت و با همسری پیامبر (ص) اوج گرفت. بزرگ‌ترین ویژگی خدیجه کبری (س) آن بود که از خود عبور و همه وجودش را وقف پیامبر (ص) و رشد اسلام کرد. برخی‌ها این را ایثار و برخی انفاق می‌نامند، اما قطعا کاری که آن حضرت کرد، خیلی بالاتر از اینها بود؛ چون در آن شرایط سخت و با وجود قلدرانی نظیر ابوسفیان، ابوجهل، ابولهب و... که از هیچ تهدید، تحریم و آزار و کارشکنی فروگذار نمی‌کردند، رسول خدا (ص) را یاری و همراهی کرد.

طاهره بود و عفیفانه می‌زیست

حضرت خدیجه (س) از بزرگ‌ترین شخصیت‌های تاریخ اسلام است. در مقطعی که پیامبر (ص) مأموریت داشتند اسلام را پایه‌گذاری کنند، بی‌شک نیازمند یارانی بودند که در آن فضای سنگین حجاز و کارشکنی قریش، ایشان را همراهی کنند. از مهم‌ترین این افراد، شخصیت بی‌نظیر حضرت خدیجه (س) بود؛ بانویی که باوجود جاهلیت کهن و وحشتناک حاکم بر حجاز و وضعیت بسیار بد زنان، شخصیت و جایگاهی فوق‌العاده ممتاز داشت؛ در همان جامعه جاهلی به عفاف و طهارت شناخته می‌شد و به «طاهره» شهرت یافته بود و در لجنزار جاهلیت، عفیفانه می‌زیست.

عقب نمی‌نشست

مهم‌ترین ویژگی حضرت خدیجه (س)، این بود که در مواجهه با خطر، عقب‌نشینی نمی‌کرد و به تعبیر آیه ۵۴ سوره مائده، «وَلَا یَخَافُونَ لَوْمَه لَائِمٍ» سرزنش احدی باعث نمی‌شد که از موضع حق خود عقب‌نشینی کند. حضرت خدیجه (س) می‌دانست که اگر به پیامبر (ص) بله بگوید، سالیان سال در تبعید و شکنجه و تحریم و ملامت و تهمت خواهد بود، اما با شکستن جو سنگین و مخوف جاهلیت، همراه با امیرالمؤمنین (ع)، درکنار رسول خدا (ص) ایستاد. مهم آنکه این همراهی فقط با مال نبود، بلکه عمر، شأن، آبرو، اقتصاد و وجاهت خود را به میدان آورد و همه را پای پیامبر (ص) گذاشت.

معلم تاب‌آوری در پرتوی توحید

از قله‌های سیره حضرت خدیجه (س)، تاب‌آوری در پرتوی باور به توحید است. او به تاریخ یاد داد که اگر ایمان ما قوی باشد، دشمن نمی‌تواند در ما نفوذ و رسوخ کند؛ همان چیزی که امروز رئیس‌جمهور آمریکا را مستأصل کرده است که چرا با این همه فشار، ایران عقب‌نشینی نمی‌کند. او نمی‌داند که اینجا ایران است؛ کانون اهل‌بیت (ع)؛ جایی که ایمان و غیرت توحیدی بر هر عِده و عُده و سلاح و تهدیدی برتری دارد و آن خدایی که به‌واسطه تار عنکبوت، جان پیامبر (ص) را حفظ کرد، ما را هم حمایت و کمک می‌کند.

از تهدید و تحریم، ترس نداشت

حضرت خدیجه (س) باوجود همه شماتت‌ها و ملامت‌ها، فقط چشم به پیامبر (ص) داشت و همه‌چیز خود را فدای ایشان کرد. این اقدام، تبعاتی داشت و ایثار آن بانو، با تحریم کفار و مشرکان همراه شد و کار را به محاصره اقتصادی در شعب ابیطالب کشاند، این درحالی بود که ایشان چندهزار شتر داشت و چندصد کارگر و نیرو تحت فرمانش بودند و بااینکه یک زن بود، جوانمردانه و همراه با درایت و عقل معاش و شجاعت در عرصه اجتماع حضور می‌یافت، اما برای اسلام و پیامبر (ص) از همه آنها گذشت. مهم آنکه اقتصاد ایشان هم از ربا، دروغ و فریب به دور بود و بر فقرزدایی و محرومیت‌زدایی و دستگیری از دیگران، استوار بود.

در ادامه حتما بخوانید حضرت خدیجه (س)، بانوی آغازگر جریان وقف در اسلام

از نقش تاریخی زنان، رونمایی کرد

شأن و جایگاه ویژه حضرت خدیجه (س) را با حدیث پیامبر (ص) بهتر می‌توان درک کرد که فرمودند: «ای خدیجه! خدا در روز، چندین نوبت به تو افتخار می‌کند.» و در ادامه می‌فرمایند: «خدا هر روز چندین نوبت به تو به‌خاطر عفافت، افتخار می‌کند.» حضرت خدیجه (س) در جایگاه زن بودن، تمام حدودوثغور مربوط‌به زن‌بودن از نگاه خدای متعال را رعایت می‌کرد.

او در وانفسای جاهلیت در کمال عفت بود و با آنکه مال‌التجاره فراوان داشت، ذره‌ای دچار فخر و مباهات و غرور و نخوت و گناه نشد. حضرت خدیجه (س) ثابت کرد که زن در مقام زن بودن خود، می‌تواند بسیار اثرگذار باشد؛ چنان‌که زنان ما در پیروزی انقلاب اسلامی، دفاع مقدس و دیگر بزنگاه‌ها، چنین بودند.

در اوج ولایتمداری

حضرت خدیجه (س) در ولایتمداری نیز در اوج بود و وقتی پیامبر (ص) به ایشان فرمودند: «خدای متعال اراده کرده است علی‌بن‌ابیطالب ولی و مولای تو باشد.» در پاسخ عرض کرد: «با همه وجودم با او بیعت کردم؛ او مولای من است.» او نشان داد که زن، شخصیت دوم در دین اسلام یا سایر ادیان نیست، بلکه اگر ایمان داشته باشد، بر تارک هستی می‌درخشد، منتها اقتضائات ساختاری زن، این‌گونه است که در عرصه‌های رهبری، راهبری، پیامبری و امامت نباشد، بلکه می‌تواند کمک و مددکار باشد. حضرت خدیجه (س) به زیبایی تمام، در تمام مأموریت‌ها و انتخاب‌ها، اصلح را برگزید و به ما راه و مسیر را در مواجهه با جاهلیت‌های امروز نشان داد.